Agnieszka WiśniewskaW wieku 95 lat zmarła Barbara Ptak, wybitna polska kostiumolożka i scenografka, która przez dziesięciolecia kształtowała wizualną stronę najważniejszych produkcji polskiego kina i teatru. Artystka odeszła 5 listopada, pozostawiając po sobie niezwykłe dziedzictwo artystyczne.
Twórczyni kostiumów do filmów nominowanych do Oscara
Barbara Ptak, urodzona w 1930 roku w Chorzowie, zapisała się w historii polskiej kinematografii jako autorka kostiumów do czterech filmów nominowanych do Oscara. Wśród nich znalazły się takie arcydzieła jak "Nóż w wodzie" Romana Polańskiego, "Faraon" Jerzego Kawalerowicza, "Ziemia obiecana" Andrzeja Wajdy oraz "Noce i dnie" Jerzego Antczaka.
Absolwentka Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie i Warszawie stworzyła oprawę plastyczną do ponad 200 realizacji teatralnych, operowych, musicalowych i filmowych. Jej talent i precyzja w projektowaniu kostiumów sprawiły, że filmowe postacie zyskiwały nie tylko głębię emocjonalną, ale także ponadczasowy styl.
Wzruszające pożegnanie od Jerzego Antczaka
Szczególnie poruszające słowa pożegnania przekazał reżyser Jerzy Antczak, z którym artystka współpracowała przy kultowych "Nocach i dniach":
"Odeszła Barbara Ptak. Wielka artystka, 'Noce i dnie' oraz 'Dama kameliowa' nie miałyby nigdy takiego wyrazu, gdyby nie twoje genialne kostiumy. Kochana Basiu, dziękuję ci za wszystko. Odpoczywaj w pokoju z miłością"
To właśnie dzięki jej pracy filmowi bohaterowie Barbara i Bogumił Niechcicowie zyskali charakterystyczny wygląd, który do dziś zachwyca kolejne pokolenia widzów.
Związki ze Śląskiem i teatrem
Mimo że ostatnie lata życia spędziła w Hamburgu u córki, Barbara Ptak nigdy nie zerwała więzi ze Śląskiem. Przez dekady była związana z Katowicami i Teatrem Rozrywki w Chorzowie, gdzie projektowała kostiumy do spektakli takich jak:
- "Skrzypek na dachu"
- "Jekyll & Hyde"
- "Szwagierki"
Anna Piontek, miejska konserwator zabytków w Chorzowie, wspomniała artystkę w poruszających słowach, nawiązując do wystawy jej prac sprzed dziewięciu lat. Podkreśliła, jak szkice Barbary Ptak nauczyły ją, że "skoro życie jest teatrem, to detal ma znaczenie tylko i aż dla tych, którzy są blisko".
Nagrody i uznanie
Dorobek artystyczny Barbary Ptak został doceniony licznymi nagrodami, w tym:
- Nagrodą Ministra Kultury i Sztuki
- Kilkoma Złotymi Maskami Województwa Śląskiego
- Nagrodą Prezydenta Miasta Katowic
- Srebrnym medalem "Zasłużony Kulturze Gloria Artis"
Trwałe dziedzictwo
W 2011 roku w Katowicach otwarto Muzeum Barbary i Stanisława Ptaków jako filię Muzeum Historii Katowic. Ekspozycja prezentuje nie tylko filmowe kostiumy, ale także osobiste pamiątki artystki i jej męża - śpiewaka i aktora Stanisława Ptaka, który zmarł w 2002 roku.
Muzeum, będące adaptacją dawnego mieszkania państwa Ptaków, zachowuje oryginalne wnętrza i atmosferę, tworząc wyjątkowe miejsce pamięci o dwojgu wybitnych artystach polskiej sceny.
Barbara Ptak pozostanie w pamięci jako jedna z najwybitniejszych postaci polskiej kostiumografii, której talent i wizja artystyczna na zawsze zapisały się w historii polskiego kina i teatru.
