Andrzej PawlakPrezydent Karol Nawrocki po raz pierwszy skorzystał z prawa łaski, ułaskawiając trzy osoby z powodów humanitarnych. Szczegóły tych decyzji ujawnił w środę szef Gabinetu Prezydenta RP Paweł Szefernaker, podkreślając, że wszystkie przypadki dotyczyły "zwykłych Polaków w dramatycznych sytuacjach życiowych".
Kogo ułaskawił prezydent Nawrocki
Choć ze względów prawnych nie ujawniono tożsamości ułaskawionych osób, Paweł Szefernaker przedstawił okoliczności każdego z trzech przypadków:
Pierwsza osoba to ponad 85-letnia schorowana wdowa, która sprzedała swoje mieszkanie, aby spłacić zobowiązania i zadośćuczynić za popełnioną winę. Szefernaker podkreślił, że decyzja o ułaskawieniu została podjęta "ze względu na bardzo zły stan zdrowia, podeszły wiek, skruchę i dobre opinie".
Drugi przypadek dotyczy mężczyzny po wypadku komunikacyjnym, który doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu i zmaga się z poważnymi problemami onkologicznymi. Jak wskazał szef gabinetu prezydenckiego, osoba ta od lat pozostaje poza konfliktem z prawem, a obecnie nie jest w stanie odbyć kary.
Trzecią ułaskawioną osobą jest mąż i ojciec, który opiekuje się żoną w trakcie leczenia onkologicznego z wyjątkowo złośliwym nowotworem. "Osadzenie zrujnowałoby rodzinę" - wyjaśnił Szefernaker.
Kryteria podejmowania decyzji
Wszystkie trzy decyzje o ułaskawieniu zostały podjęte na podstawie ścisłych kryteriów. Szefernaker zaznaczył, że każdą z nich poparł prokurator generalny, a sądy wydały pozytywne opinie w tych sprawach.
"Państwo nie może być słabe wobec silnych i silne wobec słabych, ma być sprawiedliwe" - podsumował współpracownik prezydenta Nawrockiego.
W uzasadnieniu Kancelarii Prezydenta wskazano, że przy podejmowaniu decyzji brano pod uwagę przede wszystkim względy humanitarne, bardzo trudną sytuację zdrowotną osób skazanych, ich zaawansowany wiek, wyrażenie skruchy, przeproszenie pokrzywdzonych oraz incydentalny charakter popełnionych czynów.
Odmowy i sprawy w toku
Prezydent Nawrocki nie zastosował prawa łaski wobec pięciu osób, których wnioski zostały odrzucone. Dodatkowo, w czterech przypadkach prezydent zwrócił się do prokuratora generalnego z żądaniem przedstawienia akt dotyczących spraw, co może oznaczać, że te ułaskawienia są obecnie rozważane.
Pierwsza informacja o ułaskawieniach została przekazana przez Kancelarię Prezydenta w poniedziałek 2 lutego, jednak dopiero środowe wystąpienie Pawła Szefernakera rzuciło światło na szczegóły tych decyzji.
Kontekst historyczny
Warto przypomnieć, że poprzedni prezydenci różnie korzystali z prawa łaski. Rekordową liczbę ułaskawień - 4302 osoby - wydał Aleksander Kwaśniewski podczas dwóch kadencji. Lech Wałęsa ułaskawił 3454 osoby, podczas gdy Andrzej Duda, poprzednik Nawrockiego, skorzystał z tego prawa zaledwie 143 razy.
Decyzje prezydenta Nawrockiego pokazują, że nowa głowa państwa zamierza korzystać z prawa łaski przede wszystkim w przypadkach uzasadnionych względami humanitarnymi, koncentrując się na sytuacjach osób w szczególnie trudnych okolicznościach życiowych.
