Andrzej PawlakFederica Mogherini, była wysoka przedstawiciel Unii Europejskiej ds. polityki zagranicznej, została zatrzymana przez belgijską policję w ramach śledztwa dotyczącego podejrzeń oszustw związanych z funduszami unijnymi. Operacja przeprowadzona we wtorek objęła również naloty na siedziby kluczowych instytucji europejskich.
Zatrzymania wysokich rangą urzędników UE
Oprócz Mogherini, belgijskie władze zatrzymały również Stefano Sannino, byłego sekretarza generalnego Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (EEAS) i obecnego dyrektora generalnego w Komisji Europejskiej. Trzecią zatrzymaną osobą jest menedżer z Kolegium Europejskiego w Brugii.
Naloty zostały przeprowadzone na wniosek Europejskiej Prokuratury (EPPO) i objęły:
- Siedzibę EEAS w Brukseli
- Budynki Kolegium Europejskiego w Brugii
- Prywatne domy podejrzanych
Przedmiot śledztwa
Śledztwo koncentruje się wokół Europejskiej Akademii Dyplomatycznej – dziewięciomiesięcznego programu szkoleniowego dla młodych dyplomatów z państw członkowskich UE. Program ten został przyznany Kolegium Europejskiemu w latach 2021-2022 w ramach procedury przetargowej.
Według oświadczenia EPPO, istnieją "silne podejrzenia", że podczas procesu przetargowego zostały naruszone zasady uczciwej konkurencji. Prokuratura bada, czy Kolegium Europejskie zostało wcześniej poinformowane o kryteriach selekcji przed oficjalną publikacją ogłoszenia o przetargu.
Zarzuty i podejrzenia
Badane fakty mogą stanowić:
- Oszustwo przetargowe
- Korupcję
- Konflikt interesów
- Naruszenie tajemnicy zawodowej
"Istnieją silne podejrzenia, że podczas procesu przetargowego zostały naruszone zasady uczciwej konkurencji i że poufne informacje dotyczące trwającego postępowania o udzielenie zamówienia zostały przekazane jednemu z kandydatów uczestniczących w przetargu" – stwierdziła EPPO.
Profile zatrzymanych
Federica Mogherini pełniła funkcję wysokiej przedstawiciel UE ds. polityki zagranicznej w latach 2014-2019, kierując EEAS. Od września 2020 roku jest rektorem prestiżowego Kolegium Europejskiego, które otrzymuje finansowanie z UE. Od sierpnia 2022 roku pełni również funkcję dyrektora Europejskiej Akademii Dyplomatycznej.
Stefano Sannino, były włoski dyplomata, był najwyższym urzędnikiem cywilnym w EEAS i obecnie pełni funkcję dyrektora generalnego departamentu ds. Bliskiego Wschodu, Afryki Północnej i Zatoki Perskiej w Komisji Europejskiej.
Procedury prawne
Przed przeprowadzeniem nalotów EPPO wystąpiła o uchylenie immunitetu kilku podejrzanych, co zostało zatwierdzone. Zatrzymane osoby nie zostały jeszcze oficjalnie oskarżone, a sędzia śledczy ma teraz 48 godzin na podjęcie decyzji o dalszych działaniach.
Komisja Europejska potwierdziła, że naloty są związane ze śledztwem dotyczącym działań, które miały miejsce "w poprzedniej kadencji", czyli przed ponownym mianowaniem przewodniczącej Komisji Ursuli von der Leyen w grudniu 2024 roku.
Wpływ na instytucje UE
Podczas nalotów pracownicy EEAS zostali poproszeni o opuszczenie pomieszczeń i pozostawienie otwartych drzwi biur oraz mebli. Operacja objęła budynek administracyjny przy Rue d'Arlon 62 w Brukseli, a nie główną siedzibę przy rondzie Schuman.
Śledztwo jest również wspierane przez belgijskiego sędziego śledczego w Zachodniej Flandrii. Wszystkie osoby są uważane za niewinne do czasu udowodnienia winy przez właściwe belgijskie sądy.
Śledztwo jest w toku, a EPPO kontynuuje wyjaśnianie faktów w celu oceny, czy doszło do popełnienia przestępstw karnych.
