Andrzej PawlakMinisterstwo Edukacji Narodowej pod kierownictwem Barbary Nowackiej oficjalnie wycofało kontrowersyjny projekt umożliwiający zatrudnianie w przedszkolach osób bez kwalifikacji nauczycielskich. Decyzja ta jest bezpośrednią odpowiedzią na falę krytyki ze strony środowisk akademickich, związków zawodowych oraz rodziców.
Koniec kontrowersyjnej deregulacji
"Wobec krytycznych uwag, głównie ze strony środowiska akademickiego i związków zawodowych, po pierwszym czytaniu, na wniosek Rady Ministrów, projekt został wycofany z dalszych prac" - przekazała Ewelina Gorczyca, rzeczniczka prasowa Ministerstwa Edukacji Narodowej.
Przyjęty w lipcu przez Radę Ministrów projekt zakładał rewolucyjne zmiany w funkcjonowaniu przedszkoli. Zgodnie z jego zapisami, placówki mogłyby zatrudniać do prowadzenia wszystkich zajęć osoby niebędące nauczycielami, pod warunkiem posiadania odpowiednich kompetencji do pracy z dziećmi.
Sprzeciw nauczycieli i ekspertów
Propozycja spotkała się z ostrą krytyką ze strony środowiska pedagogicznego. Dr Zuzanna Jastrzębska-Krajewska, nauczycielka wychowania przedszkolnego i terapeutka, określiła pomysł jako "policzek" dla całego zawodu.
"Część dzieci będzie miała nauczycieli wykwalifikowanych, a będą takie, które nie będą w sposób wystandaryzowany uczone. W moim odczuciu jest to bardzo nieetyczne"
Petycja przeciwko zmianom, stworzona przez dr Jastrzębską-Krajewską pod hasłem "Nauczyciel wychowania przedszkolnego to zawód - NIE dla zmian pod przykrywką ratowania systemu!", zebrała ponad 42 tysiące podpisów.
Obawy rodziców i problem przejrzystości
Kontrowersje budziły również wśród rodziców. Katarzyna Hajduga, matka dwójki dzieci uczęszczających do przedszkoli, wyraziła swoje wątpliwości:
"Obawiałabym się wysłać dziecko do placówki, wiedząc, że pracują tam osoby bez odpowiednich kwalifikacji. Jest pewnie wiele osób, które doskonale by się sprawdziły w takiej roli, jednak to, że ktoś sam jest rodzicem i dobrze radzi sobie ze swoimi dziećmi nie oznacza, że poradzi sobie z dwadzieściorgiem innych"
Eksperci zwracali również uwagę na brak przejrzystości w procesie legislacyjnym. Dr Jastrzębska-Krajewska podkreślała problematyczny sposób procedowania ustawy, wskazując na "brak przejrzystości, niespójną komunikację i nagłe powroty projektu tylnymi drzwiami".
Nierozwiązany problem braków kadrowych
Mimo wycofania projektu, fundamentalny problem braków kadrowych w przedszkolach pozostaje nierozwiązany. Według danych z międzynarodowego raportu TALIS 2024, przedstawionego przez Związek Nauczycielstwa Polskiego:
- Średni wiek nauczycieli klas 5-8 w Polsce wynosi 48 lat (średnia UE: 46 lat, globalnie: 44 lata)
- Jedynie 4 procent nauczycieli ma mniej niż 30 lat
- Co trzeci nauczyciel, który odszedł z zawodu w ostatnich latach, miał mniej niż 5 lat stażu
- Tylko 20 procent nauczycieli deklaruje zadowolenie z wynagrodzenia (średnia UE: 37 procent)
Nowe kierunki reform edukacyjnych
Równolegle z wycofaniem kontrowersyjnego projektu, Barbara Nowacka przedstawiła inne inicjatywy reformatorskie. Na początku października rząd przyjął projekt zmian związany z programem "Kompas Jutra", który zakłada:
- Spójną podstawę programową
- Więcej godzin zajęć praktycznych i projektowych
- Wprowadzenie obowiązkowego "tygodnia projektowego" od 2026 roku
- Powrót egzaminu ósmoklasisty na kwiecień
"Na większości przedmiotów będzie możliwość - wręcz obowiązek - robienia niektórych działań za pomocą doświadczeń, debat, nie tylko zdobywania wiedzy, ale zdobywania jej w praktyce" - wyjaśniała ministra edukacji podczas konferencji prasowej.
Perspektywy na przyszłość
Choć projekt został oficjalnie wycofany, eksperci ostrzegają, że temat może powrócić w przyszłości. Dr Jastrzębska-Krajewska podkreśla: "Samo wycofanie projektu absolutnie nie zamyka tematu. Nie wiemy, w jakiej formie i kiedy wróci, a jestem przekonana, że są podmioty bardzo zdeterminowane, by osiągnąć swój cel".
Wycofanie kontrowersyjnego projektu przez Ministerstwo Edukacji pod kierownictwem Barbary Nowackiej pokazuje siłę mobilizacji środowisk nauczycielskich, ale jednocześnie pozostawia otwarte pytanie o skuteczne rozwiązanie problemu braków kadrowych w polskiej edukacji przedszkolnej.
