Krzysztof RutkowskiFilipiny po raz kolejny stają w obliczu niszczycielskiej siły natury. Supertajfun Fung-wong uderzył w główną wyspę Luzon, zmuszając do ewakuacji niemal 1,2 miliona ludzi. To już drugi potężny żywioł w ciągu kilku dni - wcześniej tajfun Kalmaegi pochłonął ponad 200 ofiar śmiertelnych.
Dramat na Filipinach trwa
Wiatr o prędkości 230 kilometrów na godzinę sieje spustoszenie na wyspie Luzon. Filipińska obrona cywilna potwierdziła śmierć co najmniej dwóch osób, jednak liczba ofiar może wzrosnąć. Mieszkańcy zagrożonych regionów najbardziej obawiają się powodzi, które mogą wystąpić nawet na wyżej położonych terenach.
Bardzo się martwiliśmy z powodu siły tajfunu, a musieliśmy myśleć o małych dzieciach - powiedziała Jessa Zurbano, jedna z ewakuowanych osób w rozmowie z BBC.
W centrum ewakuacyjnym w prowincji Aurora schronienie znalazło około 200 osób, w tym wiele dzieci. Patry Azul, inna ewakuowana mieszkanka, wyjaśniła powody opuszczenia domu: "Nasz dom jest zrobiony z drewna i tandetnych materiałów. Mieszkamy blisko morza, więc nie czuliśmy się bezpiecznie".
Seria niszczycielskich żywiołów
Operacje ratunkowe po przejściu wcześniejszego tajfunu Kalmaegi zostały zawieszone w najbardziej zniszczonej prowincji Cebu. Ten żywioł spowodował śmierć co najmniej 204 osób w środkowej części filipińskiego archipelagu.
W związku z supertajfunem Fung-wong władze:
- Ogłosiły alert najwyższego, piątego stopnia na południowym wschodzie wyspy Luzon
- Wprowadzily alarm trzeciego stopnia w aglomeracji stolicy Manili
- Odwołały ponad 300 krajowych i międzynarodowych lotów
- Ewakuowały prawie 1,2 miliona mieszkańców
Dlaczego Filipiny są tak narażone na tajfuny?
Filipiny znajdują się w "światowej fabryce tajfunów". Około 20 silnych burz lub tajfunów nawiedza ten archipelag rocznie, niszcząc najczęściej najuboższe regiony kraju. Decyduje o tym specyficzne położenie geograficzne.
Mechanizm powstawania supertajfunów
Cyklony tropikalne, do których należą tajfuny, tworzą się wyłącznie nad oceanami w określonych warunkach:
| Warunek | Parametr |
|---|---|
| Szerokość geograficzna | 5° - 25° |
| Temperatura powierzchni wody | Powyżej 25°C |
| Ciśnienie w centrum | Poniżej 960 hPa |
| Prędkość wiatru (supertajfun) | Powyżej 240 km/h |
Ciepłe morze ogrzewa powietrze, które unosi się, powodując spadek ciśnienia. W centrum cyklonu powstaje charakterystyczne "oko", wokół którego formuje się strefa gwałtownych wiatrów. Siła Coriolisa sprawia, że na półkuli północnej cyklony skręcają na północny zachód, prowadząc je wprost ku Filipinom.
Co wyróżnia supertajfun?
Wspólne Centrum Ostrzegania przed Tajfunami stosuje termin "supertajfun" dopiero wtedy, gdy prędkość wiatru przekracza 240 km/h. Takie zjawiska mają niszczycielską moc - podnoszą poziom morza o kilka metrów, powodują lawiny błotne i paraliżują komunikację.
Rosnące zagrożenie klimatyczne
Naukowcy ostrzegają, że choć liczba cyklonów nie wzrasta, te istniejące stają się coraz gwałtowniejsze. Ocieplenie oceanów dostarcza im więcej energii, co skutkuje:
- Wyższymi prędkościami wiatru
- Większymi opadami
- Groźniejszymi falami sztormowymi
- Dłuższym czasem oddziaływania
Tragiczny bilans tajfunu Haiyan z 2013 roku, który zabił na Filipinach ponad 6 tysięcy osób, pokazuje skalę zagrożenia. Mieszkańcy archipelagu muszą przygotowywać się na coraz częstsze i intensywniejsze zjawiska pogodowe.
Filipiny, położone na trasie większości burz formujących się nad zachodnim Pacyfikiem, pozostają jednym z najbardziej narażonych miejsc na świecie na skutki cyklonów tropikalnych. Geografia i klimat sprawiają, że ten piękny archipelag regularnie staje się areną walki człowieka z potęgą natury.
